CAO HUYẾT ÁP
Cao huyết áp (hay còn được gọi là tăng
huyết áp) là một bệnh mạn tínhtrong đó áp lực máu đo được ở động mạch tăng cao. Huyết áp thường được đo bằng
hai chỉ số là: huyết áp tâm thu (systolic) và huyết áp tâm trương (diastolic),
dựa trên 2 giai đoạn co bóp và giãn nghỉ của cơ tim, tương ứng với áp lực cao
nhất và áp lực thấp nhất của dòng máu trong động mạch. Có nhiều quy chuẩn khác
nhau về khoảng bình thường của huyết áp. Huyết áp lúc nghỉ thông thường nằm
trong khoảng 100-140mmHg huyết áp tâm thu và 60-90mmHg huyết áp tâm trương. Bệnh
nhân bị cao huyết áp khi đo huyết áp của bệnh nhân thường xuyên thấy cao hơn hoặc
bằng 140/90 mmHg.
NGUYÊN NHÂN BỆNH CAO HUYẾT
ÁP
Bệnh cao huyết áp có thể có nguyên nhân từ các bệnh gây ra cao huyết áp hoặc
không tìm thấy rõ ràng nguyên nhân gây ra cao huyết áp. Chúng ta có thể phân
loại ra làm 2 nguyên nhân gây huyết áp cao là nguyên nhân tăng huyết áp
thứ phát và nguyên nhân tăng huyết áp nguyên phát.
NGUYÊN NHÂN TĂNG
HUYẾT ÁP THỨ PHÁT
Nguyên nhân tăng huyết áp thứ phát là nguyên nhân bệnh cao huyết áp được
gây ra bởi 1 bệnh khác, chiếm khoảng 10% nguyên nhân gây bệnh cao huyết áp, bao
gồm:
- Bệnh thận mãn
- U hoặc những bệnh
khác về tuyến thượng thận.
- Hẹp động mạch chủ
bẩm sinh – có thể gây ra cao huyết áp ở cánh tay.
- Có thai.
- Sử dụng thuốc ngừa
thai.
- Nghiện rượu.
- Bệnh của tuyến giáp.
NGUYÊN NHÂN TĂNG
HUYẾT ÁP NGUYÊN PHÁT
Nguyên nhân tăng huyết áp nguyên phát là các trường hợp không tìm ra được
nguyên nhân (chiếm 90%) Mặc dù nguyên nhân chính chưa được biết đến nhưng người
ta cũng nhận ra được một số yếu tố có thể góp phần gây ra tăng huyết áp
- Tuổi tác: tuổi càng cao thì càng dễ bị tăng
huyết áp đặc biệt là huyết áp tâm thu, do động mạch trở nên cứng hơn, nguyên
nhân là do bệnh xơ cứng động mạch.
- Tình trạng kinh tế xã hội: tăng huyết áp cũng
gặp nhiều hơn ở những nhóm người có trình độ giáo dục và kinh tế xã hội thấp.
- Tiền sử gia đình (tính di truyền): bệnh tăng
huyết áp có khuynh hướng di truyền theo gia đình.
- Giới: thường thì nam giới dễ bị cao huyết áp
hơn nữ. Điều này thay đổi theo tuổi tác và chủng tộc
- Thừa cân (béo phì): Những người béo phì có
nguy cơ bị cao huyết áp cao gấp từ 2 đến 6 lần những người có trọng lượng trong
giới hạn bình thường.
- Nhạy cảm với Natri (muối): một số người bị
nhạy cảm với Natri (muối) do đó huyết áp của họ sẽ tăng cao nếu dùng muối.
- Uống rượu: uống nhiều hơn 1 hay 2 ly rượu 1
ngày có thể làm tăng huyết áp đối với những người nhạy cảm với rượu.
- Thuốc tránh thai (dùng bằng đường uống): một
số phụ nữ dùng thuốc tránh thai có thể bị cao huyết áp.
- Không tập thể dục: ngồi nhiều một chỗ có thể
gây béo phì và tăng huyết áp.
- Thuốc: một số loại thuốc, như amphetamine
(thuốc kích thích), thuốc giảm cân, thuốc cảm và dị ứng có thể làm tăng huyết
áp.
PHƯƠNG PHÁP CHỮA TRỊ
Điều trị cao huyết áp không
dùng thuốc
Phương
pháp điều trị không dùng thuốc chủ yếu là sự can thiệp từ lối sống. Đó là:
·
Bỏ hẳn thuốc lá với người nghiện thuốc.
·
Ăn uống hợp lý: ăn nhạt, ăn nhiều rau, ăn đủ lượng kali và ăn
nhiều cá, ít mỡ động vật.
·
Uống rượu bia ít và điều độ.
·
Tăng cường rèn luyện thể lực mức độ trung bình: mỗi ngày 30-45
phút, tuần 180 phút như đi bộ nhanh (7 km/giờ), đi xe đạp nhanh, chạy, chơi
bóng bàn.
·
Đi bộ điều độ mỗi ngày.
·
Giữ bình thản, tránh xa stress
Điều trị cao huyết áp có dùng
thuốc
Hiện nay
có khoảng 300 loại thuốc chữa cao huyết áp khác nhau và thầy thuốc sẽ căn cứ
bệnh trạng cụ thể mà lựa chọn thuốc phù hợp nhất cho từng người. Người bệnh
không nên ỷ lại vào thuốc mà xem nhẹ hiệu quả thay đổi lối sống. Dùng thuốc rất
cần sự tư vấn của bác sỹ, tuyệt đối không nên tùy tiện dùng thuốc theo ý kiến
cá nhân.
Biện
pháp không dùng thuốc là cách thức chữa trị đầu tiên, bổ trợ và song hành với
cách chữa bằng thuốc.
Lưu ý
khi điều trị bằng thuốc:
Khi sử
dụng một số loại thuốc hạ áp có thể gây ra một số biến chứng như choáng váng
mặt mày, mệt mỏi, nhức đầu, thay đổi trong sinh lý. Nếu thấy xuất hiện những
biến chứng này thì cần ngay lập tức thông báo với bác sỹ của mình. Bác sỹ có
thể cắt bớt đi liều lượng dùng, hoặc đổi những loại thuốc khác phù hợp với sức
khỏe của bạn hơn. Tuyệt đối không được tự ý thay đổi thuốc hạ áp mà không có sự
đồng ý của bác sĩ.
Khi phát
hiện bệnh cao
huyết áp thì việc
chữa trị nhanh chóng kịp thời sẽ giảm tối đa các biến chứng do tăng huyết áp
gây ra, giúp giảm chi phí điều trị và kéo dài tuổi thọ.
Khi các
trị số huyết áp < 140/90 mm Hg thì gọi là điều trị ổn, lúc này mối nguy hiểm
đã giảm nhiều. Ngưỡng này cao thấp tuỳ bệnh kèm theo cụ thể, ví dụ đái tháo
đường và bệnh
thận giai đoạn cuối thì ngưỡng an toàn là <130/80 mm Hg.
CÁCH PHÒNG BỆNH VÀ CHẾ ĐỘ
ĂN UỐNG CHO NGƯỜI BỊ CAO HUYẾT ÁP
Khi bị cao huyết áp, ngoài thuốc ra, việc lựa chọn và duy trì
một chế độ ăn thích hợp có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Tuy nhiên, bên cạnh vấn đề tuân thủ những nguyên tắc chung như ăn nhạt, hạn chế
mỡ động vật, kiêng các chất kích thích..., người bệnh nhiều khi tỏ ra lúng túng
khi chọn dùng các đồ ăn thức uống cụ thể trong sinh hoạt thường nhật. Trên cơ
sở kết hợp kinh nghiệm và kết quả nghiên cứu của dinh dưỡng học cổ truyền và
hiện đại, bài viết này xin được giới thiệu một số thực phẩm thích hợp và có lợi
cho việc phòng chống cao huyết áp để độc giả tham khảo và vận dụng.
Những
thực phẩm tốt cho người Cao huyết áp
Cần tây: Nghiên cứu hiện đại cho thấy,
nước ép cần tây có tác dụng làm giãn mạch, lợi niệu và hạ huyết áp
Cải cúc: Là loại rau thông dụng, chứa
nhiều acid amin và tinh dầu, có tác dụng làm thanh sáng đầu óc và giảm huyết
áp...
Rau muống: chứa nhiều canxi, rất có lợi
cho việc duy trì áp lực thẩm thấu của thành mạch và huyết áp trong giới hạn
bình thường, là thứ rau đặc biệt thích hợp cho những người bị cao huyết áp có
kèm theo triệu chứng đau đầu.
Măng lau: Có công dụng hoạt huyết,
thông tràng vị, khai hung cách (làm thoải mái lồng ngực) và chống phiền khát.
Nghiên cứu hiện đại cho thấy, măng lau có khả năng tiêu trừ mệt mỏi, tăng cường
thể lực, làm giãn mạch, cường tim, lợi niệu, giáng áp và phòng chống ung thư,
là thức ăn rất thích hợp cho người bị cao huyết áp và xơ vữa động mạch.
Cà chua: Là thực phẩm rất giàu
vitamin C và P, nếu ăn thường xuyên mỗi ngày 1- 2 quả cà chua sống sẽ có khả
năng phòng chống cao huyết áp rất tốt, đặc biệt là khi có biến chứng xuất huyết
đáy mắt.
Cà: Đặc biệt cà tím là thực phẩm rất giàu
vitamin P, giúp cho thành mạch máu được mềm mại, dự phòng tích cực tình trạng rối
loạn vi tuần hoàn hay gặp ở những người bị cao huyết áp và các bệnh lý tim mạch
khác.
Cà rốt: Có tác dụng làm mềm thành mạch,
điều chỉnh rối loạn lipid máu và ổn định huyết áp. Nên dùng dạng tươi, rửa sạch,
ép lấy nước uống mỗi ngày 2 lần, mỗi lần chừng 50ml. Đây là thứ nước giải khát
đặc biệt tốt cho những người bị cao huyết áp có kèm theo tình trạng đau đầu,
chóng mặt.
Ngoài ra một số thức ăn tốt cho người cao
huyết áp như: Hành tây, Nấm hương, Nấm rơm, Mộc nhĩ, Tỏi, Lạc, Hải tảo, Đậu hà
lan, Đậu xanh, Táo, Chuối tiêu, Dưa hấu, Dưa chuột.......
Thức ăn không muối làm giảm huyết
áp:Đây là kết quả nghiên cứu của TS Kojuri và Rahim Rahim (ĐH Shiraz – Iran).
Theo đó, chỉ cần dùng ít muối trong thức ăn cũng có thể dẫn đến sự thay đổi huyết
áp. Sự thay đổi này được đo bằng nồng độ natri trong nước tiểu khoảng 35%; ban
ngày huyết áp tối đa giảm 12,1 mm Hg, huyết áp tối thiểu giảm 6,8 mm Hg; ban
đêm huyết áp giảm nhẹ.
CÁCH CHỮA TRỊ HIỆN ĐẠI NHẤT
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét